Bản Đồ Cuộc Chơi
Luật chơi - Thành viên và phần thưởng trong đầu tư Chứng Khoán tại Việt Nam
Thị trường Tài Chính - Đầu tư Chứng Khoán của Việt Nam có những cấu trúc mang lại lợi thế và đẩy rủi ro một các bất cân xứng. Bài viết này giúp bạn hiểu tổng quan về luật chơi được đưa ra.
Bạn kiếm tiền từ chứng khoán bằng cách nào ?
Ai là người tham gia ? Ai cầm quyền lực và có lợi thế khi thị trường biến động ?
Rủi ro của từng người chơi là gì?
Phần thưởng người chơi nhận được ?
NGƯỜI CHƠI LÀ AI ?
Có 04 nhóm người chơi chính tham gia chứng khoán VN - Và cơ cấu phần thưởng - rủi ro của họ là hoàn toàn khác nhau

Cá nhân đầu tư nhỏ lẻ - Là bạn - mua giá thấp chờ cao lên bán hoặc ngược lại.
Sàn giao dịch chứng khoán như SSI, VPS, TCBS ... thu phí giao dịch, cấp Margin
Môi giới chứng khoán, Kols nổi tiếng, shill hàng kiếm hoa hồng giao dịch
Doanh nghiệp: Cung cấp cổ phiếu cho người chơi như VIC, VHM, VNL...
Ngoài ra các tổ chức tín dụng, nhà nước, chi tiết về nhà đầu tư cá nhân tổ chức, khối ngoại ... nhưng để đơn giản, tôi phân tích cho bạn cuộc chơi bất cân xứng của 4 nhóm trên. Bài viết này tập trung vào lợi ích của bạn qua việc thay đổi góc nhìn.
LUẬT CHƠI CHUNG
Mỗi người chơi đều có lợi ích và rủi ro khác nhau
CÁCH CHƠI CỦA BẠN
Đa phần nhà đầu tư nhỏ lẻ như bạn, có thể làm công ăn lương và lên sàn mua cổ phiếu tích sản, hoặc người giao dịch kiếm sống qua ngày, kiếm tiền từ kết quả giá đều có hành vi như sau
Vòng luẩn quẩn này tái hiện một "Cấu trúc" về Quyết định mua - bán tài sản của bạn.
Nó mang tính lặp lại. Sự lặp lại này một phần do tâm lý con người, một phần do cuộc chơi được thiết kế bởi các nhóm tinh hoa.
Lợi thế của bạn không có: Bạn tìm kiếm các thông tin trên Internet, nơi mọi người đều tiếp cận được. Bạn kiếm được tiền vì dự đoán/hành vi của bạn đúng.
Rủi ro của bạn là phi tuyến tính, khi một sự cố bất ngờ xảy ra, bạn là người chịu thiệt hại đầu tiên trong khi phần thưởng là chung cho toàn bộ người chơi.
Phần thưởng của bạn là Tuyến tính, khi thị trường thuận lợi thì tất cả người chơi đều có lợi
Bản chất vị thế cuộc chơi đưa bạn tới việc nhận rủi ro đầu tiên, còn phần thưởng là chia cùng nhau (Đôi khi bạn không chốt lãi phần thưởng cho riêng mình)

Hãy Thử Xem Cách Chơi của những người còn lại
Người môi giới: Họ cho khuyến nghị đầu tư, hưởng thu nhập trên hoa hồng giao dịch, thị trường lên hay xuống không quan trọng bằng việc bạn có giao dịch hay không. Họ kiếm tiền từ hành vi mua bán của bạn. Họ không gặp rủi ro về mất vốn khi thị trường xuống, và được tiền & uy tín khi thị trường lên.
Sàn giao dịch: Họ cung cấp khuyến nghị trên App, cung cấp Margin để tính lãi, tính phí Phái Sinh, phí phát hành cổ phiếu/trái phiếu của doanh nghiệp, tính phí giao dịch mua bán của bạn. Thị trường lênh hay xuống không quan trọng bằng việc bạn có giao dịch. Càng nhiều giao dịch, nhiều biến động thanh khoản sàn có lợi. Họ kiếm tiền từ hành vi giao dịch của bạn
Doanh Nghiệp Phát Hành: Họ tạo các câu chuyện kỳ vọng, cung cấp các chỉ số đẹp để bạn phân tích, đưa cổ phiếu lên sàn cho bạn mua bán. Thị trường xuống ảnh hưởng tới các quyết định tài chính của họ, nhưng không làm họ thiệt hại về tài chính. Với họ Giá cổ phiếu chỉ là công cụ mở thêm các cuộc chơi mới.
Sàn và môi giới béo lên vì bạn mua bán nhiều. Nghịch lý mua bán càng nhiều tỷ lệ rủi ro thua lỗ của bạn lại cao hơn. Và doanh nghiệp không cần quan tâm điều đó.
LẤY VÍ DỤ THỰC TIỄN
Khi thị trường bùng nổ tăng trưởng, giá cổ phiếu tăng:
Bạn có lãi trên giấy tờ, thể hiện trên con số phần trăm lợi nhuận. Tuy nhiên nếu bạn không chốt số lãi này ra tiền mặt thì lợi nhuận này là ảo. Bạn chỉ thắng khi rời cuộc chơi.
Các người chơi khác: Sàn thu mọi loại phí, cả cấp Margin hưởng lợi nhuận, doanh nghiệp mở thêm nhiều quyền chọn phát hành/chia tách thêm cổ phiếu, IPO doanh nghiệp mới, tạo dự án mới, uy tín tăng thêm...Và môi giới lên tiktok kheo lãi khách hàng.
Thị trường lên toàn bộ người chơi đều hưởng lợi. Lợi ích này là chung.

Khi thị trường sụt giảm, giá cổ phiếu giảm:
Các người chơi khác đều không gánh rủi ro tài chính: Sàn cắt margin 1 chiều và tự động vẫn thu phí giao dịch, môi giới đưa lời khuyên không mất tiền thật, Doanh nghiệp trì hoãn các quyết định tăng trưởng, tài chính, ảnh hưởng tới uy tín, quyền chọn hoặc cơ hội gom cổ phiếu quỹ giá rẻ.
Bạn cầm tiền thật lên sàn, hoặc cắt lỗ hoặc giữ chờ ngày phục hồi. Lâu dài: Hoặc bạn mất vốn và bị loại khỏi cuộc chơi, hoặc mất thời gian giữ tài sản không biết bao giờ về bở. Nhưng bạn là lớp đầu tiên chịu rủi ro tài chính trong toàn bộ người chơi, trong khi phần thưởng là chia chung.
Vậy là rủi ro thì phi tuyến tính (Không chia đều cho mọi người chơi) còn lợi nhuận là tuyến tính với vị thế của bạn mang danh "Nhà đầu tư Chứng Khoán"
Vậy câu hỏi đặt ra là: Động lực nào khiến người chơi khác phải nỗ lực đưa giá cổ phiếu tăng lên? Gần như không có và chỉ có bạn mong chờ điều đó nhất
Doanh nghiệp chỉ cần công bố lãi tăng 5%-7% so với năm trước, lợi nhuận trước thuế đã chia cho nhân sự, hàng hóa và mọi mục đích khác trước khi ghi nhận lợi nhuận sau thuế để chia cho cổ đông như bạn.
Trong mắt sàn và môi giới, cổ phiếu nào cũng tốt và cũng vượt đỉnh trong mọi chu kỳ để kích thích giao dịch
Chỉ có bạn với lượng vốn hạn chế, vị thế không tốt, dễ tin vào mác "Nhà đầu tư giá trị" sẵn sàng ôm hàng qua mọi rủi ro, nhận rủi ro thay người chơi khác để chia phần thưởng chung.
Đã đến lúc bạn cần nhìn nhận lại về "Đầu tư Giá trị Chứng Khoán"
Sự thật: Trong tài chính là sự phân phối lệch về lợi ích, không thể làm giàu cho 1 nhóm người mà không gây tổn thưởng tới nhóm người khác.
Nếu bạn không quan điểm lại, "Đổi sang vị thế" khác trong cuộc chơi. Cấu trúc này sẽ khiến bạn về lâu dài - Luôn luôn thua lỗ.
Không phải vì bạn kém thông minh, cấu trúc lệch: Rủi ro phi tuyến tính, phần thưởng tuyến tính đưa bạn vào tình thế đó.
Chính vì cấu trúc ẩn này, người không biết gì về chứng khoán, và người học rất nhiều về chứng khoán đều chung một kết cục: Gánh rủi ro lớn, phần thưởng chia đều
Bạn cần chủ động hơn về vị thế của mình trong cuộc chơi.
BẢN ĐỒ THÀNH CÔNG TRONG ĐẦU TƯ
Với người mới, 04 giai đoạn sau đây sẽ dần hình thành và tạo cho bạn thành công trong đầu tư, tôi khuyến nghị bạn nên lần lượt đi theo các giai đoạn này

Quản Lý Tài Chính Cá Nhân
Tiền chỉ là con số. Cần được chia làm những quỹ với mục tiêu cụ thể
Bạn cần thay đổi góc nhìn về Tiền, không quá vui khi có tiền, không buồn khi mất tiền, không coi tiền là phần thưởng, không coi nó chứng minh giá trị của bạn
Nắm chắc về việc Quản Lý tài chính cá nhân bạn là bước đầu để khiến tiền làm ra tiền.
Hiểu Rõ Cuộc Chơi
Việc giao dịch đầu tư ở các thị trường Tài Chính khác hoàn toàn với thị trường lao động, hàng hóa tiêu dùng. Bạn sẽ cần các phép tính mới, các góc nhìn mới.
Thứ giúp bạn thành công trong kinh doanh có thể gây bất lợi khi đầu tư chứng khoán.
Đầu tư là việc làm rất gián đoạn, không thể dùng chăm chỉ để có nhiều thêm. Bạn cần học cách đứng ngoài, bỏ qua các cơ hội không phù hợp.
Tìm ra Cách Chiến Thắng Riêng của bạn
Tạo lập các danh mục, quan sát đủ lâu, bạn sẽ tìm ra các loại tài sản đặc biệt phù hợp với tính cách, tư duy, khả năng suy luận của bạn
Hoặc bạn có thể nhận ra mình không phù hợp với đầu tư, và tìm thuê 1 người quản lý tài sản riêng.
Không phải điều gì bạn làm cũng cần đặc biệt, chấp nhận thiên tính riêng của mình là giác ngộ
Toàn bộ thời gian để hoàn thiện sẽ cần 05-07 năm đủ cho bạn trải qua từ 01-02 chu kỳ kinh tế nếu bạn đủ thông minh và nhận thức. Không gì tốt hơn tự học trong đầu tư.
Chúc các bạn thành công.
Last updated
Was this helpful?
